महाराष्ट्राचा APMC कायदा बदलणार! एकसंध कृषी बाजारासाठी नवं विधेयक, Unified Trading Licenceचा मार्ग मोकळा
December 9, 2025 at 11:14 AM IST
December 9, 2025 at 11:14 AM IST
December 9, 2025 at 10:37 AM IST
December 6, 2025 at 10:11 AM IST
December 6, 2025 at 10:02 AM IST
December 4, 2025 at 6:16 PM IST
December 9, 2025 at 10:37 AM IST
December 6, 2025 at 10:11 AM IST
December 6, 2025 at 10:02 AM IST
December 4, 2025 at 6:16 PM IST
पुणे | ११ सप्टेंबर २०२५ : पुणे जिल्ह्यात यंदा कापूस लागवडीखालील क्षेत्रात लक्षणीय वाढ झाली आहे. विशेष म्हणजे, दौंड तालुका या वाढीत सर्वाधिक आघाडीवर असल्याचं कृषी खात्याच्या अहवालातून समोर आलं आहे. गेल्या वर्षीच्या तुलनेत यंदा कापूस लागवडीत तब्बल ७४% वाढ झाल्याची अधिकृत माहिती उपलब्ध झाली आहे. किती वाढ झाली? पुणे जिल्ह्यात मागील वर्षी कापूस लागवडीखाली सुमारे ४५,००० हेक्टर क्षेत्र होतं. यंदा हे क्षेत्र वाढून जवळपास ७८,००० हेक्टरपर्यंत पोहोचलं आहे. विशेषतः दौंड, इंदापूर आणि बारामती तालुक्यांमध्ये शेतकऱ्यांनी मोठ्या प्रमाणात कापूस लागवड केली आहे. शेतकरी कापूस का पिकवत आहेत? शेतकऱ्यांकडून मिळालेल्या माहितीनुसार, काही प्रमुख कारणं अशी आहेत – दौंड तालुका आघाडीवर कृषी
Read moreआंध्र प्रदेश | ११ सप्टेंबर २०२५ : आंध्र प्रदेशातील Alluri Sitarama Raju (ASR) जिल्ह्यात कॉफी शेतकऱ्यांवर मोठं संकट कोसळलं आहे. गेल्या काही दिवसांत कॉफी पिकांवर कॉफी बेरी बॉर (Coffee Berry Borer) या घातक कीटकाचा प्रादुर्भाव वाढत असून, आतापर्यंत सुमारे १४० एकर कॉफी शेती बाधित झाल्याची माहिती कृषी विभागाने दिली आहे. काय आहे कॉफी बेरी बॉर? कॉफी बेरी बॉर हा अत्यंत लहानसा काळपट रंगाचा कीटक आहे. मात्र, त्याचा परिणाम फार मोठा असतो. हा कीटक कॉफीच्या फळाच्या आत घुसतो आणि बीया आतून खातो. त्यामुळे फळं खराब होतात, सडतात आणि त्यातून बीया वापरण्यायोग्य राहत नाहीत. जगभरातील कॉफी उत्पादनात हा कीटक सर्वात मोठा धोका
Read moreआजच्या काळात पिकांचं उत्पादन वाढवण्यासाठी पाणी हा सर्वात महत्वाचा घटक आहे. पण दुर्दैवाने ग्रामीण भागात अजूनही शेतकऱ्यांना नियमित वीजपुरवठा मिळत नाही. कधी वीज रात्री उशिरा येते, कधी पूर्णपणे बंद राहते. अशावेळी पिकांना वेळेवर पाणी देता न आल्यामुळे मोठं नुकसान होतं. याच समस्येवर उपाय म्हणून महाराष्ट्र शासनाने सुरु केली आहे , “मागेल त्याला सौर कृषी पंप योजना.” ही योजना म्हणजे शेतकऱ्यांसाठी मोफत आणि शाश्वत वीजेचं समाधान. यात शेतकऱ्यांना थेट सौर ऊर्जा चालवलेले पंप दिले जातात. सूर्यप्रकाशात दिवसभर पंप चालू शकतो, त्यामुळे डिझेलचा खर्च किंवा विजेचं बिल यांची काळजी उरत नाही. पुढील ५ वर्षांत १० लाख पंप बसवण्याचं उद्दिष्ट सरकारने ठेवलं आहे.
Read moreशेतकऱ्यांच्या दैनंदिन जीवनात पिकांचे अवशेष, काडीकचरा, पानं, शेण अशा अनेक गोष्टी सतत तयार होत असतात. साधारणपणे हे अवशेष जाळून टाकले जातात किंवा नष्ट केले जातात. पण तुम्हाला माहिती आहे का, हाच कचरा शेताच्या सुपीकतेसाठी आणि पर्यावरणासाठी एक अमूल्य साधन ठरू शकतो? या अवशेषांपासून तयार होणारा बायोचार म्हणजे केवळ खत नव्हे तर मातीचा दर्जा सुधारण्याचा एक शाश्वत मार्ग आहे. पण हा काळसर पदार्थ नेमका तयार कसा होतो? चला तर मग बायोचार बनवण्याची संपूर्ण प्रक्रिया जाणून घेऊया. बायोचारची मूलभूत संकल्पना बायोचार हा मुळात कार्बनने समृद्ध असा काळसर पदार्थ आहे जो सेंद्रिय कच्च्या मालापासून तयार केला जातो. यात पिकांचे अवशेष, गवत, लाकूड, पानं,
Read moreआजच्या शेतीत बदलत्या हवामानामुळे, मातीची घटती सुपीकता आणि खतांचा वाढता खर्च यामुळे शेतकऱ्यांना नवे उपाय शोधावे लागत आहेत. त्यातच एक महत्त्वाचं नाव समोर आलं आहे – बायोचार (Biochar). या तंत्रज्ञानामुळे केवळ मातीचं आरोग्य सुधारत नाही, तर उत्पादन आणि शाश्वत शेतीसाठी नवी दिशा मिळते. त्यामुळे अनेकजण विचार करत आहेत की भारतात बायोचार (Biochar) उत्पादन संयंत्राची किंमत किती आहे? बायोचार (Biochar) उत्पादन संयंत्र म्हणजे काय? बायोचार उत्पादन संयंत्र म्हणजे अशी यंत्रणा जिथे पिकांचे अवशेष, लाकूड, डहाळ्या किंवा शेणखत यांचा Pyrolysis Process द्वारे वापर करून काळसर, कार्बन-समृद्ध पदार्थ तयार केला जातो. हा पदार्थ दिसायला कोळशासारखा असतो, पण त्याची रचना वेगळी असल्याने तो मातीसाठी
Read moreबायोचार म्हणजे काय? आज शेतीसमोर उभं राहिलेलं मोठं आव्हान म्हणजे मातीची घटती सुपीकता, वाढते खतांचे दर आणि सतत बदलणारं हवामान. या सगळ्याला उत्तर देण्यासाठी एक नवा शाश्वत पर्याय समोर येतोय – बायोचार (Biochar). बायोचार म्हणजे काय? बायोचार (Biochar) हा मुळात पिकांचे अवशेष (Crop Residues), शेणखत (Manure) किंवा इतर सेंद्रिय वस्तू कमी ऑक्सिजनमध्ये जाळून तयार होणारा काळसर पदार्थ आहे. दिसायला तो कोळशासारखा (Charcoal) असतो, पण त्याची रचना वेगळी आहे. थोडक्यात सांगायचं तर बायोचार (Biochar) हा Soil Amendment, म्हणजे माती सुधारण्यासाठी एक क्रांतिकारक उपाय आहे. बायोचार (Biochar) तयार करण्याची प्रक्रिया बायोचार (Biochar) तयार करण्यासाठी साधारणतः Pyrolysis Process वापरली जाते. यात पिकांचे अवशेष,
Read moreआजची शेती ही पारंपरिक पद्धतीवर चालणं पुरेसं राहिलेलं नाही. हवामान बदल (Climate Change), मजुरीचा तुटवडा, खतांचा वाढता खर्च आणि पाण्याचं व्यवस्थापन या सगळ्या आव्हानांसमोर शेतकरी टिकाव धरणं कठीण झालं आहे. अशावेळी तंत्रज्ञानाचा वापर करणं ही पर्याय नसून गरज बनली आहे. अलीकडेच केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी यांनी शेतकऱ्यांना Biochar, Mechanisation, Nano Urea Drones आणि Solar Powered Tractors या उपायांचा अवलंब करण्याचा सल्ला दिला. चला तर मग या तंत्रज्ञानाचा शेतकऱ्यांना काय प्रत्यक्ष फायदा होतो, ते पाहूया. Biochar म्हणजे काय Biochar हा पिकांच्या अवशेषांपासून (Crop Residues) जाळून तयार केलेला काळसर कार्बन पदार्थ आहे. दिसायला तो कोळशासारखा असतो पण मातीसाठी पोषक घटक असतो. Biochar
Read moreशेतकरी बांधवांनो, कापूस (Cotton) हे महाराष्ट्रातील सर्वात महत्त्वाचं पीक. पण गेल्या काही वर्षांपासून कापसावर एक मोठा शत्रू डोके वर काढतोय – गुलाबी बोंड अळी (Pink Bollworm – Pectinophora gossypiella). ही अळी लहान असते, पण तिचा परिणाम फार मोठा. शेतकऱ्यांचे उत्पादन घटते, बोंडं वाया जातात आणि उत्पन्न कमी होतं. गुलाबी बोंड अळी म्हणजे काय? गुलाबी बोंड अळी (Pink Bollworm) ही एक कीड आहे जी प्रामुख्याने कापसाच्या बोंडावर हल्ला करते. यामुळे कापसाचं उत्पादन थेट ३० ते ४० टक्क्यांपर्यंत घटू शकतं. गुलाबी बोंड अळीची लक्षणं कापसावर गुलाबी बोंड अळीचा प्रादुर्भाव झालाय का, हे ओळखण्यासाठी खालील लक्षणं पाहा. गुलाबी बोंड अळी नियंत्रणाचे उपाय ही
Read moreशेतकरी बांधवांनो, शेती करताना आपल्याला सर्वात मोठी चिंता कोणती वाटते? पिकावर अचानक आलेले रोग (Diseases) आणि किडींचा (Pests) प्रादुर्भाव! मेहनत करून बी पेरलं, खतं दिली, पण एकदा कीड लागली की काही दिवसातच संपूर्ण पीक खराब होतं. अशावेळी योग्य वेळी योग्य उपाय (Solutions) करणे फार महत्त्वाचं ठरतं. चला तर, आज आपण काही प्रमुख पिकांवरील रोग-कीड आणि त्यावरचे सोपे उपाय जाणून घेऊ. कापूस (Cotton) कापसाला गुलाबी बोंड अळी (Pink Bollworm) ही सर्वात धोकादायक कीड आहे. अळ्या बोंड पोखरतात आणि आतला दाणा खाऊन टाकतात. त्याचबरोबर तुडतुडे (Aphids) आणि पांढरी माशी (Whitefly) पानं पिवळी करतात. उपाय: मका (Maize) मक्यात गेल्या काही वर्षांपासून फॉल आर्मी
Read moreनागपूर (८ सप्टेंबर २०२५): विदर्भात शेतकरी आत्महत्यांच्या घटना काही केल्या कमी होताना दिसत नाहीत. नागपूर जिल्ह्यातील नरखेड तालुक्यातील खडकी गावातील ५० वर्षीय शेतकरी प्रशांत खरपकर यांनी कर्जाच्या तणावाखाली आत्महत्या केली. १८ ऑगस्ट रोजी त्यांनी कीटकनाशक प्राशन केलं होतं. त्यानंतर जवळपास दोन आठवडे त्यांच्यावर नागपूरच्या सरकारी वैद्यकीय महाविद्यालयात उपचार सुरू होते. मात्र ३१ ऑगस्टला त्यांचा मृत्यू झाला. प्रशांत यांच्यावर एकूण साडेसहा लाख रुपयांचं कर्ज होतं. त्यात सुमारे १.७५ लाख कृषी कर्ज, ०.६ लाख बँकेतून सोन्याविरुद्ध घेतलेलं कर्ज, तर सुमारे ४.२५ लाख खाजगी सावकार आणि नातेवाईकांकडून घेतलेलं कर्ज असल्याचं समोर आलं आहे. या प्रचंड कर्जाच्या ओझ्यामुळेच त्यांनी आत्महत्या केल्याचं प्राथमिक चौकशीतून दिसून
Read more